Ɗemɗe ngenndiije : jokkondiral «Le Rénovateur Quotidien» e Kajjata Maalik Jallo.
Rénovateur : Sokna Kajjata, ko adii nde ngonataa depitee, a woniino «urɓoowo» yimɓe to bannge jaŋde ɗemɗe ngenndiije, so tawii kay aɗa jaɓi konngol ngol, sabu maa wonde e oon sahaa, debbo ɓurɗo seedtinde e nder kitaale 80 ko yowitii e ndeen darnde. Mi anndaa so tawii aɗa jaɓi ndee nyaawoore?
KAJJATA MAALIK JALLO : Ko adii fof mbeɗe yetta on nde ndokku-ɗon kam fartaŋŋe haalde e nder jaaynde mon. Kono kadi, mbeɗe yetta ɓeen rewɓe e worɓe sabu hurum kala mo ndokki mi.
Daartol kawgel fuku winndere (1)
Kawgel fuku winndere ɓuri kewuuji winndere ɗii fof lollude e horsineede: wonaa kewu dawrugol, wonaa kewu pinal, alaa fof mo o fotndetee. Seede mum tan ko so o yontii, jaayɗe ɗee fof, gila e rajooji haa e teleeji haa e jaayɗe binndaaɗe, internet, kam en fof alaa dille ndillinta so wonaa dille fuku bal, njimata ko jimɗi fuku bal, miliyoŋaaji limtilimtinɗi kay ne haajuuji mum en fof bonii, sibu poofaani so wonaa poofaali fuku bal.
Aamadu Maalik Gay e Muttar wul Daddaa
Ngam nootaade e noddaango pulaagu.com werlii ngam "mawningol Aamadu Maalik Gay", pulaar.org ina firana on ɓataake mo o winndunoo Muttaar wul Daddaa, hooreejo leydi Muritani, ñalnde 29 abriil 1966.
Feewde e Muttaar wul Daddaa, hooreejo ndenndaandi Lislaamiyankeeri Muritani,
Hooreejo leydi, Caggal nde ndoŋku-mi dañde moolo politik ngo duumaaki e Muritani, kaɗaa mi yahde leyɗe goɗɗe, mi artiraama Ndakaaru.
Waaju : "So neɗɗo wonii moƴƴo wonaa mbeelu mum wonata jahdiiɗo mum"
Ɗo njiy-ɗaa galo maa ganndo ina yaha e kala sahaa kañum tan gaato, tawata ko alaa ko dañotoo e mum. Sikke alaa, so a dañii, a moƴƴirii e ko ndañ-ɗaa ko, a heewat batooɓe e sehilaaɓe. So a ummiima e yahde, yimɓe ngummoo, so a jooɗiima yimɓe njooɗoo, ndañaa beeli keewɗi. Nokkoowo koyngal dañataa ɗoon sago mum.
Tinndol aduna : Laamɗo e suddiiɓe mum nayo
Ina wona wonataa ko tinndol.
Waɗiino sahaa, laamɗo gooto ina resi rewɓe nayo. Jom suudu makko nayaɓo oo noon, omo yiɗi ɗum haa ko ɗoon tan haaɗi ; ɓurani mo heddiiɓe ɓe kala. Alaa ko o waɗantaa mo. Kala ko moƴƴi e ko yooɗi ko oon o haandini ɗum.
Jamma ɓuucam fowru e Woolum
Ñalnde 1 lewru wiyeteendu Mee Woolum waali e jamma niɓɓo no ɓuucam fowru. Ko ñalawma mo liggotooɓe mawnintunoo, ngam ɓeydugol njoɓdeele walla ustugol coodguuji nguura walla newnande ɗum en no golle mum en njeñtiniri. Kono oon ñalawma, hedde beetawe baggo, Woolum ñalli ko e duko e hare haa ɗum jibini warhoore. Ko waawnoo heen wonnde fof, warhoore waɗii wiyaa renndini ɓe ko matalaaji, ko cuuɗi ɗiɗi sukaaɓe waɗtondirɓe gite no feewi,
Yuɓɓo naange walla sato naange
Ko ɓuri anndeede e nder ganndal koode ko nokku ɗo njeyaɗen ender aduna o. O nokku ɗo njeyaɗen ɗo, wiyetee ko Satonaange.
Hol ko woni Satonaange?
Naange ko hoodere ɓurnde fof ɓadaade en, ɓurnde fof ɓadtade leydi. Ko kayre hokkata nguleeki kuule catiiɗe nge ɗe.
Al Hajji Tijjaan Aan : "Eeraango feewde e leñol"
Tuubakooɓe ina keewi wiyde « mieux vaut tard que jamais », woni « hay ko jenngi ɓuri ko haayti ». Ngam siftorde duttagol Tijjaan Aan e joom mum, eɗen njaltina ɗoo eeraango ngo Gelongal Fuuta waɗnoo ñalnde 6 e 7 lewru morso hitaande 2001 e ñaldi pinal Tijjaani Aan, baɗnooɗi to Ndakaaru e dingiral Aamadu Bari.
Banndiraaɓe, ko adii fof ko duwanaade on. Maayde Tijjaani Aan, ko baasal mawngal, ko ustaare mawnde, wonande lenol ngol. Nde tawnoo hono Tijjaani en keewaani, etee kadi mbeeɓaani, en cuniima, en ngoyii haa saɗti. Kono paamen noon, aduna o dartaaki ɗo tan, e ndeeɗoo maayde, ko o jokkoowo.
Ganndal Kuule Asamaan walla «Astoronomii"
Ganndal «astoronomiya» ko gootal e gannde paytuɗe e weeyo: ko ganndal paytungal e fiyaaku naange, koode, lewru, koode ciirtatooɗe, ekn. Konngol «astoronomiya» ko konngol gereknaaɓe, denndingol konnguɗi ɗiɗi: «astoroon» e «nomos»: « astoroon » firtata ko hoodere, « nomos » firtata ko laawol walla doosgal. Ndeke « astoronomiya firtata ko ganndal paytungal e koode.
Galle F.Ɓ.P.M. e Nuwaasoot
Banndiraaɓe tedduɓe,
Denndaangal kabaruuji jowitiiɗi e galle Fedde Ɓamtaare Pulaar e Muritani to Nuwaasoot, gila e daartol galle o, nde o heɓaa, no o heɓraa, wallitnooɓe e keɓgol makko, ko anniyaa waɗeede, doggi rokkuɓe jawdi ngam njoɓdi e mahngo makko ekn... Kala jogiiɗo heen naamnal ina waawi winndude e gooto e ɗiiɗoo meeluuji :
